Marion Haenen

Intimiteit en vervreemding.

Als fotografe werkt Marion Haenen vooral vanuit de documentaire en het portret. Maar voor [Don’t] Mind the Body toont ze twee ‘stillevens’. Het lichaam als drager en maker van betekenissen is een belangrijke factor in haar oeuvre. Het lichaam als uiterlijke identiteit. ‘Eigenlijk performen we voor elkaar.’ We zien onszelf vanuit de blik van de ander. Door middel van het medium fotografie toont zij een glimp van zichzelf.

De menselijke figuur is alomtegenwoordig in haar werk. Zij presenteert een complex wezen, machtig en fragiel tegelijk. Binnen de geënsceneerde beelden laten Marion Haenen weinig ruimte voor inbreng van de gefotografeerde. Het fotografische beeld als momentopname legt in de tijd vast wat onmiddellijk is verdwenen. Het maken van een portret is voor haar dan ook een intiem gebeuren. Zij probeert het moment van loslaten van de pose te vatten. Daarin speelt haar fascinatie voor de blik, het non-verbale. De ‘utopie’ iemands wezen te kunnen vastleggen.

Het ongrijpbare is ook wat terugkomt in de twee ‘stills’. Een vluchtige blik is haast onmogelijk. De beelden laten niet los, intrigeren, en zuigen de toeschouwer in het beeld waarin Marion Haenen hem confronteert met een gestage vervreemding. Aan de hand van een doordachte inzet van de fotografische techniek relativeert zij het empirisch waarneembare. Een metamorfose van het zien.

Marion Haenen refereert hier naar de diptiek in de schilderkunst. De Vlaamse primitieven zijn niet ver weg, mede door het centraal perspectief. Een inkijk die Marion Haenen bewust hanteerde. Het onderwerp en de speling van het licht staan centraal, niet de invalshoek. Door het neutrale perspectief brengt ze een rustpunt aan voor oog en geest ‘dat veel ruimte biedt voor vrije beleving’.

Beide beelden vallen op door hun haast sculpturale vormgeving. Door het alomtegenwoordige daglicht in het bovenste beeld ontstaat een binnen-buiten dat de intimiteit van het onderste beeld benadrukt. Maar de haast onmenselijke figuur lijkt die intimiteit te bedreigen. Het bevreemdende effect van de vastgelegde beweging contrasteert met het stil-leven. Er heerst een haast mystieke stilte. In het tegenlicht wordt de menselijke figuur haast transparant. Het ‘privé-haar’ presenteert een intimiteit die vergeestelijkt.

Als registrator van de realiteit toont Marion Haenen een innerlijk, immateriëel beeld. Aan de hand van licht en focus laat zij het brandpunt duidelijk voelbaar. Door het spel met diepte en scherpte zijn we ons bewust van het mechanisme van de lens: het zien en het denken van de fotografe. Of zoals de surrealist Paul Éluard ooit stelde: ‘il y a un autre monde, mais il est dans celui-ci’.

© Eva Steynen, Antwerpen, Oktober 2010

website Marion Haenen